Ол да буоллар, бэлитиичэскэй олох Сунтаарга олус үүт-тураан буолбатах эбит диэн сир-буор аннынан айах кэпсээнэ тарҕанар. Онтон-мантан тустаах уоргаттартан сурах-садьык төһө оруннааҕый диэн сыр-мыс сурастахха - “боротокуол” баар диэн кэҕис гыналлар.

***

“Праймериз” диэн быыһык быыбарга Сунтаарга икки политическэй бөлөх киирсэн кумахтаспыта. Ил Түмэн дьокутаата Уаровтаах кланнара биир урбаанньыты уһулу тардан аҕалан улуус баһылыгынан олордоору өрө-таҥнары сүүрэ-көтө, кыһалла сатаабыттара да, өйөөбүт хандьытааттара куолаһы ботуччу ылбакка, праймеризкэ хотторон сир-буор сирэйдэнэн куораттарыгар төннөн кэлээхтээбиттэрэ.

Буот.

Праймеризкэ кэлин сүрүн  быыбарга, билэргит курдук, урукку Сунтаар улууһун баһылыгынан олорбут Владимир ТИХОНОВ хамаандатын киһитэ – Анатолий ГРИГОРЬЕВ, улуус дьокутааттарын мунньаҕын бэрэстээтэлэ кыайбыта. Түөс мөтөйөрүнэн “хаардыы хааман” кыайда диэн “ньыгыллар” уруй-айхал, тыас-уус бөҕөтүн түһэрбиттэрэ.

ГРИГОРЬЕВ “хаардыы хааман” улуус бас-көс киһитэ буолан баран, арай туран, биир үтүө күн солбуйааччытын ууратаары тииһэн турар.  

Тоҕо?

 Быыбарга биир хамаандаҕа үлэлииллэр, ол иннинэ иккиэн эмиэ тутуспутунан урукку баһылыкка Владимир ТИХОНОВКА эрэллээхтик сулууспалыыллар, быыбар да кэмигэр, ол да кэнниттэн бииргэ үлэлэһэбит диэн илии охсуһаллар... Ол бэйэлэрин ким дуу, туох дуу икки аҥыы тутта?

Буоларын курдук, салалтаҕа итинник атааннаһыы таҕыстаҕына ис-тас ирдиир үлэ, сыымай барар куолулаах. Кэмниэ-кэнэҕэс, саҥа баһылык солбуйааччытын туоратан эрэр төрүөтэ биллэр: “Таҥнарыы”. Биир өттүнэн көрдөххө “үспүйүөн”, атын өттүнэн көрдөххө “разведчик”. Аһара баран ааттааҕа.

Праймериз кэмигэр “эрэллээх доҕорбут” дии санаабыт киһилэрэ утарылаһар хандьытаат  ыстаабыгар истэр кулгаах, тиһэр сыҥаах буола сылдьыбыт. Ону билэн, кэлэйэн, сиргэ силлээн ГРИГОРЬЕВ солбуйааччытын холдьоҕон эрэр эбит.

...Олоххо оннук буолар эрэ диирбитигэр тиийэбит. ТИХОНОВ Дьокуускайга миниистир буолан үрдээн-үүнэн, төрөлүйэн  кэлэригэр, биллэн турар, улууһун кимиэхэ хаалларарын талан,  дьонун син өр сыымайдаатаҕа буолуо. Эрэллээх солбуйааччыларыттан, көмөлөһөөччүлэриттэн кими эрэ чорботон таһаарара уустук. Ол дьоно, баҕар, тастарыгар саҥа гынан илэ таһаарбатахтарын да иһин,  үксүлэрэ  “миигин таллар ханнык” диэн баҕатыйа сырыттахтара.

ТИХОНОВ ГРИГОРЬЕВЫ талбытыгар атыттара күнүүлээн тураллар. Былаас бары хаттаҕаһыгар итинник көстүү баар. “Туйах хатарааччы” буоларга дьулуһуу. Онтон күнүү, күнүүлэһии  саҕаланар. Ол дириҥээн “таҥнарыыга” да тиэрдиэн сөп. Бастакы президент “ылгын уолаттара” тиһэҕэр кэлэн  бары кэриэтэ таҥнары тардааччыларга кубулуйбут холобурдарын өйдүүр буолуохтааххыт.

Ыллыҥ да муниципалитет баһылыгын солбуйааччытын устар уустук. Онон да буолуо, уонна оттон ГРИГОРЬЕВ баһылыктыы барбытын кэннэ, кини урукку дуоһунаһыгар – улуус дьокутааттарын  мунньаҕа спикерэ суох олордоҕо. Баһылык бэйэтэ талан биир эдэр уолу мунньах бэрэстээтэлэ оҥорор.

Истигэн, улгум уолу туруорар эргиччи  барыстаах. Бастатан туран, түргэн соҕустук “таҥнарыахсыт” солбуйааччытын Устаабы кэспэккэ эрэ уурата охсуон наада, уонна спикер – “баһылык киһитэ” буоллаҕына үлэлииргэ да туорайдаһыа суох этэ эбээт.

ГРИГОРЬЕВ, дьиҥинэн иһигэр тугу санаабытын бу диэн ала-чуо ким билиэ баарай, таайан көрөн этэбит.

Саҥа анаммыт-талыллыбыт спикер уол, дуоһунаһын ол киэһэ ньылыбыраччы-кылыгыраччы “сууйан-тараан” кэбиһэр. Ол гынан баран, үнтү үөрбүтүн тулуйумуна,  бар дьонугар үтүө сураҕын үллэстэр омунугар  Сунтаары биир гына массыынатынан өрө-таҥнары сүүрдэн күппээрдэр.

Өр буолбат. ГИБДД аара суолга тохтотон тараччы тутан, боротокуоллаан саайар.

Эдэр киһи дуоһунаһын уйбакка сокуону кэстэҕэ ити.

Ол да буоллар, Сунтаар салалтата син сааһыланан, оннуларын-туойдарын булаллар ини диэн эрэниэҕи баҕарыллар.

***

Аартык.ру