СӨ Үөрэҕин министиэристибэтин сакааһынан үөрэх кинигэтин оҥоруу уонна таһаарыы «Бичик» кинигэ кыһатын үлэтин биир саамай сүрүн уонна эппиэтинэстээх хайысхатынан буолар. Билигин оҕону сахалыы үөрэтэр кылаастарга, оскуолаларга саҥа федеральнай государственнай үөрэх ирдэбиллэригэр эппиэттиир үөрэх кинигэлэрин таһаарыыга кэскиллээх үлэни саҕалаатыбыт. Бу туһунан «Бичик» национальнай кинигэ кыһатын сүрүннүүр эрэдээктэрэ Валерий Луковцев кэпсиир:
-- Биҕиги кыҕабыт Российскай Федерацияҕа үөрэх кинигэлэрин уонна босуобуйаларын бэчээттээн таһаарар федеральнай испииһэккэ киирэн турар. Онон федеральнай государственнай ирдэбилгэ эппиэттиир, экспертизаны ааспыт үөрэх кинигэлэрин бэчээттээн таһаарар бырааптанан, сылын аайы оскуолалар сакаастарын ылан, хааччыйа олоробут. Билигин атыыга баар үөрэх кинигэлэрин оскуолалар, үөрэх управлениелара кыһа электроннай почтатыгар киирэн сакаастыахтарын сөп. Ону тэҥэ республиканскай испииһэккэ киирбит учебниктарга уонна кэлиҥҥи сылларга тахсыбыт тылбаас учебниктарыгар сакаас эмиэ ылабыт. Электроннай почтабыт аадырыһа: ul-nki@mail.ru.
2012 с. са±алаан, федеральнай µірэх кинигэлэрин испииґэктэригэр киирбит «Математика» уонна «Тулалыыр эйгэ» предметтэригэр 1—3 кылаастарга аналлаах 85 µірэх кинигэтин тылбаастарын таґаардыбыт.
Быйыл бу үлэ салҕанан, 4 кылаастарга «Математика» уонна «Тулалыыр эйгэ» предметтэригэр тылбаас үөрэх кинигэлэрэ тахсыахтара.
СӨ Үөрэҕин министиэристибэтин сакааһынан 2013 с. алын кылаастарга ааҕыыга аналлаах 44 кинигэттэн турар саха литературатын кэмпилиэгэ таҕыста. Ону тэҥэ, хотугу аҕыйах ахсааннаах норуоттар тылларынан үөрэх босуобуйалара: «Юкагир азбуката» уонна «Детям Севера» диэн сериянан эбээн, эбэҥки тылларынан алын кылаас оҕолоругар ааҕар кинигэлэр бэчээттэннилэр.
Быйылгыттан үөрэх кинигэтэ уустук экспертизаны, хас да хос тургутан көрүүнү барар. Ол курдук, µірэх кинигэтэ педагогическай, научнай экспертизалары таһынан, общественнай, региональнай уонна этнокультурнай тургутан көрүүнү ааһыахтаах.
2013 с. алын сµґµіх оскуола±а «Саха оскуолата» систиэмэнэн тіріібµт тылга, литература аа±ыытыгар, СЈ норуоттарын култууратыгар, физическэй култуура±а µлэлиир бырагыраамалар бэчээттэнэн та±ыстылар. Л.В.Захарова, У.М.Флегонтова ааптардардаах уопсай µірэхтээґин тэрилтэлэрин 1—4 кылаастарыгар «Литература аа±ыыта» диэн µірэх кинигэлэрин бэчээттээґини са±алаатыбыт. Бу кинигэлэр кылаас аайы бэйэ уонна дьиэ кэргэнинэн аа±ар сыґыарыы босуобуйалаахтар, электроннай сыґыарыылаахтар.
«Бичик» национальнай кинигэ кыһатын үөрэх уонна оҕо литературатын редакциятын сэбиэдиссэйэ Марина Гаврильевна Макеева:
— «Литература ааҕыыта» учебникка электроннай сыһыарыылар оҥоһулуннулар. Холобурга 1-кы кылааһы ылан көрүөххэ. Сыһыарыы көмөтүнэн айымньыны оҕо бэйэтэ ааҕар, маны таһынан уус-уран ааҕыыны истэр. Онтон сорудахтарга көһөр. Сыыһа эбэтэр сөптөөх эппиэт тыаһынан уратылаһар. Салгыы сорудах — айымньы ис хоһоонугар сөптөөх өйдөбүлү быһаарыы, тыллары сааһылаан туруоруу. Сыыһа оҥордоҕуна хос оҥорор. Ити курдук, тылынан, уруһуйунан араас тургутуктар, тиэкиһи уруһуйу кытта холбооһун, тиэкискэ сөптөөх эппиэти аннынан тардыы, онтон да атын сорудахтар бааллар. Быйыл оҥоһуллуохтаах электроннай µірэх кинигэлэригэр ирдэбил өссө уустугурар, онон, күүстээх үлэ иннибитигэр күүтэр.
Билигин «Саха оскуолата» үөрэх систиэмэтинэн ФГҮөС ирдэбиллэригэр эппиэттиир үөрэх кинигэлэрин саҥа технологиялар бары кыахтарын туһанан оҥорууга саҥа ирдэбиллэр, сыаллар, соруктар тураллар. Онон инникитин бу улахан кэскиллээх, государственнай суолталаах үлэбитин салгыырга, тэтиммитин ыһыктыбакка үлэлииргэ эрэллээхпит.
***
Марианна ТЫРТЫКОВА.
-- Биҕиги кыҕабыт Российскай Федерацияҕа үөрэх кинигэлэрин уонна босуобуйаларын бэчээттээн таһаарар федеральнай испииһэккэ киирэн турар. Онон федеральнай государственнай ирдэбилгэ эппиэттиир, экспертизаны ааспыт үөрэх кинигэлэрин бэчээттээн таһаарар бырааптанан, сылын аайы оскуолалар сакаастарын ылан, хааччыйа олоробут. Билигин атыыга баар үөрэх кинигэлэрин оскуолалар, үөрэх управлениелара кыһа электроннай почтатыгар киирэн сакаастыахтарын сөп. Ону тэҥэ республиканскай испииһэккэ киирбит учебниктарга уонна кэлиҥҥи сылларга тахсыбыт тылбаас учебниктарыгар сакаас эмиэ ылабыт. Электроннай почтабыт аадырыһа: ul-nki@mail.ru.
2012 с. са±алаан, федеральнай µірэх кинигэлэрин испииґэктэригэр киирбит «Математика» уонна «Тулалыыр эйгэ» предметтэригэр 1—3 кылаастарга аналлаах 85 µірэх кинигэтин тылбаастарын таґаардыбыт.
Быйыл бу үлэ салҕанан, 4 кылаастарга «Математика» уонна «Тулалыыр эйгэ» предметтэригэр тылбаас үөрэх кинигэлэрэ тахсыахтара.
СӨ Үөрэҕин министиэристибэтин сакааһынан 2013 с. алын кылаастарга ааҕыыга аналлаах 44 кинигэттэн турар саха литературатын кэмпилиэгэ таҕыста. Ону тэҥэ, хотугу аҕыйах ахсааннаах норуоттар тылларынан үөрэх босуобуйалара: «Юкагир азбуката» уонна «Детям Севера» диэн сериянан эбээн, эбэҥки тылларынан алын кылаас оҕолоругар ааҕар кинигэлэр бэчээттэннилэр.
Быйылгыттан үөрэх кинигэтэ уустук экспертизаны, хас да хос тургутан көрүүнү барар. Ол курдук, µірэх кинигэтэ педагогическай, научнай экспертизалары таһынан, общественнай, региональнай уонна этнокультурнай тургутан көрүүнү ааһыахтаах.
2013 с. алын сµґµіх оскуола±а «Саха оскуолата» систиэмэнэн тіріібµт тылга, литература аа±ыытыгар, СЈ норуоттарын култууратыгар, физическэй култуура±а µлэлиир бырагыраамалар бэчээттэнэн та±ыстылар. Л.В.Захарова, У.М.Флегонтова ааптардардаах уопсай µірэхтээґин тэрилтэлэрин 1—4 кылаастарыгар «Литература аа±ыыта» диэн µірэх кинигэлэрин бэчээттээґини са±алаатыбыт. Бу кинигэлэр кылаас аайы бэйэ уонна дьиэ кэргэнинэн аа±ар сыґыарыы босуобуйалаахтар, электроннай сыґыарыылаахтар.
«Бичик» национальнай кинигэ кыһатын үөрэх уонна оҕо литературатын редакциятын сэбиэдиссэйэ Марина Гаврильевна Макеева:
— «Литература ааҕыыта» учебникка электроннай сыһыарыылар оҥоһулуннулар. Холобурга 1-кы кылааһы ылан көрүөххэ. Сыһыарыы көмөтүнэн айымньыны оҕо бэйэтэ ааҕар, маны таһынан уус-уран ааҕыыны истэр. Онтон сорудахтарга көһөр. Сыыһа эбэтэр сөптөөх эппиэт тыаһынан уратылаһар. Салгыы сорудах — айымньы ис хоһоонугар сөптөөх өйдөбүлү быһаарыы, тыллары сааһылаан туруоруу. Сыыһа оҥордоҕуна хос оҥорор. Ити курдук, тылынан, уруһуйунан араас тургутуктар, тиэкиһи уруһуйу кытта холбооһун, тиэкискэ сөптөөх эппиэти аннынан тардыы, онтон да атын сорудахтар бааллар. Быйыл оҥоһуллуохтаах электроннай µірэх кинигэлэригэр ирдэбил өссө уустугурар, онон, күүстээх үлэ иннибитигэр күүтэр.
Билигин «Саха оскуолата» үөрэх систиэмэтинэн ФГҮөС ирдэбиллэригэр эппиэттиир үөрэх кинигэлэрин саҥа технологиялар бары кыахтарын туһанан оҥорууга саҥа ирдэбиллэр, сыаллар, соруктар тураллар. Онон инникитин бу улахан кэскиллээх, государственнай суолталаах үлэбитин салгыырга, тэтиммитин ыһыктыбакка үлэлииргэ эрэллээхпит.
***
Марианна ТЫРТЫКОВА.