Билиҥҥи туругунан, тыа дьонун хамнаһа саамай кыра, сорохтор пенсияҕа эрэ олороллор. Онон куоракка олорор оҕолорун, сиэннэрин үөрэттэрэллэригэр ХИФУ студеннарын профсоюһун көмөтө сорох-сороҕор соҕотох абырал буолар. Ол гынан баран бу студеннар профсоюзтарын көмөтө кыһалҕалаахтары барытын ситэн көмөлөһөр кыахтаах дуо?

- Университекка күнүскү үөрэххэ 13 тыһыынча кэриҥэ студент үөрэнэр, кэтэхтэн үөрэнээччилэри аахтахха 20 тыһыынча курдук буолар. Бу сыыппара наар халбаҥныы турар: ким эрэ үөрэҕин быраҕар, академическэй уоппуска ылар, ким эрэ атын үөрэх кыһатыттан көһөн кэлэр. Мантан стипендия ылар оҕолор ахсааннара, быһа холуйан аҥаара – 6000 курдук. Биһиги профсоюзбут фондата стипендия 3 бырыһыаныттан оҥоһуллар. Профсоюзка киирии – баҕа өттүнэн оҥоһуллар, студеннар сайабылыанньа суруйан киирэллэр. Профсоюз чилиэнэ студент көмүскэллээх, олоххо араас түгэн баар буолар, онно биһиги кыах тиийэринэн үксүн материальнай өттүнэн – харчынан көмө оҥоробут, ону таһынан быраабы көмүскэнэргэ, ханнык эрэ уорганнарга бэрэстэбиитэл, сүбэ-ама буолабыт.

Сыллааҕы фондабыт 93 мөлүйүөн. Бу суума барыта студеннарга көмө быһыытынан орускуоттанар. Тулаайахтарга, инбэлииттэргэ уонна Уһук Хотугу улуустартан сылдьар аҕыйах ахсааннаах норуот ыччатыгар ыйын аайы социальнай стипендия көрүллэр, аска-үөлгэ, автобуска айаҥҥа, таҥаска, үөрэнэр малыгар харчы тыырыллар. Кыаммат-түгэммэт ыал устудьуоннарыгар биир кэмнээх көмө оҥоробут – олох араас ыарахаттарыгар түбэстэхтэринэ, эмкэ-томко о.д. а. түбэлтэлэргэ. Көрдөһүүлээх студеннар сайабылыанньаларын түмэн ый ахсын мунньахтыыбыт. Ол мунньахха университет профкомнарын председателлэрэ уонна ректораттан, деканаттартан  бэрэстэбиитэллэр кэлэн сүбэлэһэн быһаарыы ылынабыт.

Ордук хоту улуустан сылдьар оҕолор каникулга дьиэлэригэр кэлэр-барар бырайыастара олус ыарахан. Сөмөлүөт билиэтигэр государственнай субсидия көрүллүөн иннинэ, сорох оҕолор үөрэнэр биэс сылларын  тухары биирдэ-иккитэ эрэ дьиэлэригэр барар этилэр.  Ол иһин ыраах улуустартан үөрэнэр оҕолорго айаннарыгар көмөлөһөбүт.

- Ааспыт үөрэх дьылыгар ыччакка холобур буолар дьону аҕалан көрсүһүү тэрийэрбит. Оҕолор олус сэҥээрэллэр этэ. Киһи киһиттэн үөрэнэр, ол иһин олоххо ситиһиилээх дьону аҕалан киһи бэйэтин дьылҕатын бэйэтэ оҥостор кыахтаах диэн санааҕа тиэрдэргэ дьулуспуппут. Ити үлэбитин быйылгы үөрэх дьылыгар эмиэ салгыахпыт. Бэрээдэги көрүүгэ ДНД үлэлиир. Киэһэ хойукка диэри студгородокка, аттынааҕы территорияҕа рейдэ оҥоробут. Бу этэрээккэ киирбит уолаттар бэйэлэрэ да билинэллэринэн, ДНДга үлэлиир кэмнэригэр эрэ буолбакка, күннээҕи олохторугар эмиэ бэйэлэрин бодолорун тардына сылдьалларыгар олус дьайар эбит.  

Саамай буруй тахсар төрүөтэ диэн – арыгы, арыгылааһын. Ил Түмэн арыгыны атыылыырга хаарчаҕы киллэрэргэ араас сокуон барылын бэлэмниир, депутаттар үгүстэрэ өйүүллэр. Арыгыһыт киһи иһиэн баҕардаҕына хаһан баҕарар, тугу баҕарар иһиэ. Ол гынан баран, арыгы атыытыгар хаарчах киирдэҕинэ - аралдьыйа таарыйа иһиэн баҕарар дьон, ордук ыччат ахсаана лаппа аҕыйыаҕа. 

- Депутат быһыытынан Хонтуруоллуур кэмитиэт чилиэнэбин уонна Оҕо аймах, дьиэ кэргэн, физическэй культура, спорт кэмитиэтин солбуйар председателэбин.  Бу кэмитиэккэ үлэлээн, кэлэр 2014с. Ыччат министиэристибэтин иһинэн көрүллэр Президент гранын уһатан бэриллэрин ситиhиэхпит. Правительство бу грант туоларыгар 27 мөл. 200 тыһыынчаны көрөрүгэр үлэ ыытабыт. Уопсайынан, мин санаабар, ыччакка сыһыаннаах үлэҕэ-хамнаска үбүлээһин улаатыахтаах. Билигин, холобур, Ыччат министиэристибэтигэр ыччаты кытары үлэҕэ 150-тан тахса мөлүйүөн көрүлүннэ, ол аата бюджет 0,1 бырыһыаныгар тэҥнээх. Биллэн турар, ыччаты дьиэлииргэ (эдэр специалистар, эдэр ыаллар), араас программаҕа кытыннарарга атын-атын министиэристибэлэр анал программалаахтар, ити үлэни барытын бииргэ кэлимсэ ситимнээн үлэлэтэр ведомстволар икки ардыларынааҕы хамыыһыйа тэрийиэххэ наада дии саныыбын.  Ыччат министиэристибэтин суолтатын  улаатыннарыахха баара. Ыччат – кэлэр кэскил диир эбит буоллахпытына, ыччакка сыһыан эмиэ тосту уларыйыахтаах.

***