Уон сылы быһа улахан иэскэ-күүскэ баайыллан, моҥкурууттуу сыспыт тэрилтэни 2011 сыллаахха Владивостоктааҕы "Востокцемент" ХЭТ атыылаһан ылбыта. "Востокцемент" Россия цемент оҥорор биэс баараҕай хампаанньаларын ахсааныгар киирсэр. 
"Якутцемент" атыыламмытын кэннэ үлэтэ-хамнаһа тахсыыланна диэн ААО сайта отчуоттуур. Холобур, Саха сирэ сылга 450 тыһ. туонна цемени туттар буоллаҕына, онтон 300 тыһ. тахса туоннатын Мохсоҕоллооҕу цемент собуота  оҥорор эбит. 
Санаттахха, «Якутцемент» урукку хаһаайына - Москваҕа олорор саха бизнесменэ Александр АММОСОВ. Киниэхэ бу активы харчы-хамнас татым кэмигэр күүстэринэн сыҥалаан биэрбиттэрэ диэн кэпсиир дьон баар. АММОСОВ  собуотун иллэрээ сыллааҕыта Владивосток мээрин тэрилтэтигэр атыылаабыта көдьүүстээх буолбут. Техника, оборудование, технология уларыйбыт, онтон сиэттэрэн үлэ кээмэйэ  улааппыт, дьон хамнас аахсар буолбут.
Саҥа хаһаайыттар МАМЕДОВЫ генеральнай дириэктэриттэн устар санаалара суоҕун этэллэр. Арай, бу быйыл генеральнай дириэктэр дуоһунаһын -  быыбарданар дуоһунас оҥорон МАМЕДОВЫ быыбарга кытыннарбыттар. Биллэн турар, үлэлии сылдьар дьон салайааччыларын хаттаан талыахтарын көрбүттээҕэр сэрэйбит ордук.

МАМЕДОВ өтөрдөөҕүтэ бэчээккэ эппитинэн, салайар тэрилтэтигэр кыттыгаһа суох: "Акция бас билбэппин көннөрү наймыламмыт үлэһиппин", - диир. 
 Хаҥалас улууһун бюджетин оҥорор  "Якутцемент" тэрилтэ генеральнай дириэктэрин Алиш МАМЕДОВЫ, хаҥаластар Ил Түмэн IV-с мунньаҕар депутатынан талбыттара. Бу да сырыыга МАМЕДОВ праймеризкэ кыттан кыайан, күһүҥҥү Ил Түмэн быыбарыгар Хаҥаластааҕы биир мандаттаах уокуруктан,  "ньыгыллар" чиэстэрин көмүскүү барыахтаах.  "Күннээх Азербайджан уола" олохтоох салалтаны кытары уопсай тыл булар буолан Ил Түмэҥҥэ иккистээн сананан эрдэҕэ.

МАМЕДОВ бу саас СИАҕа интервью биэрбититтэн көрдөххө, "Якутцемент" ААО ПХ үлэлиир сырьета 200 сылга тиийэр кыахтаах.  Собуот оҥорбут бородууксуйатын 50%-ын Дьокуускай куорат,  40%-нын Мииринэй улууһа, 10%-нын атын улуустар атыылаһаллар эбит. 17 улуус букатын даҕаны цемеҥҥэ "наада буолбат". МАМЕДОВ ону "тутуу кэлтэгэйдик барар, сорох улуустар цемени букатын атыыласпаттар, ол аата кинилэргэ олох тутуу барбатын туоһута" диэн быһаарбыт.
 Россия үрдүнэн сылга 53 мөл. туонна оҥоһуллар эбит буоллаҕына,  90-с сылларга ити көрдөрүү икки төгүл улахан эбит. Билигин, бэл Турция сылга 60 мөл., Индия 400 мөл., Кытай 1,5 млрд туонна цемени оҥорор. 

Билигин собуокка  753 киһи үлэлиир, омугунан көрдөххө 22 араас норуот бэрэстэбиитэлэ цемент оҥоруутугар кыттыһар. 
***
Прокопий ФЕДОРОВ,
Аартык.ру