Билигин тутар-хабар уорганнарга анаммыт дьон "уһун солкуобай" эккирэтэллэрин бар дьонтон кистии сатаабат  буоллулар. Государство интэриэһин көмүскүөхтээх, сокуон-быраап тутуһулларын кыраҕытык кэтиэхтээх дьон, чыыннарынан-хааннарынан өттөйөн тус интэриэстэрин туһугар үлэлииллэрэ хаһан тохтууруй?!
Суут-сокуон эйгэтигэр ЫРЫЫНАК сыһыаннаһыыта киирбитин күн аайы кэриэтэ көрөбүт. Кыра, быстах кыһалҕаттан саҕалаан, улахан, стратегическэй суолталаах боппуруостарга тиийэ хачыгырас кумааҕы тыаһа соло булбакка хачыргыыр.
***
Саха сирэ ыраахтааҕы да саҕана, Сэбиэскэй да кэмҥэ, билигин даҕаны - үөс сиргэ буруйдаммыттары, баарга баппатахтары көскө ыытан  ноһуораларын көннөрөр сирдэрэ. Бастаан холуобунньуктары ыыталлара, онтон судаарыскайдары утаарталаабыттара, кэлин диссиденнэри ыыппыттара.  Билигин кимнээҕи ыыталларый? Буруйу оҥорбут уорган үлэһиттэрин.
Анатолий ПОДЛАСЕНКО иннинэ утуу-субуу икки прокурордар ананан кэлэ сылдьыбыттара: Шумскай уонна Шпаков диэн. Ростовскай уобаласка туох да бэригинэн, рэкетинэн дьарыктаммыт, харыларыттан харбаппыт дьону накаастаан биһиэхэ ыыталаабыттара (http://www.kommersant.ru/doc/198551).
ШПАКОВ манна кэллэ кэлээт төрөөбүт күннүүр. Уонна туох баар олохтоох үрдүк сололоохтору, предпринимателлэри "булгуччу 50 тыһ. солкуобай бэлэхтээх кэлэҕит" диэн соруйталыыр.  Аһаҕастык, кыбыстыбакка! Бу сэниирин көр! Афанасий МАКСИМОВ оччолорго ситиһиилээх бизнесмен, ханнык эрэ кэлии киһи илдьитигэр өлөрдүү өһүргэнэр уонна биллэн турар барбат. Онтон саҕаланар кини "проблемата". Барыларыгар көрдөрөллөр - ким истибэтэҕи Максимов курдук олордуталыахпыт!
...Атыттар төрөөбүт күннээххэ бараллар. Илдьэллэр. Биэрэллэр. Истэригэр хабырыммыттара буолуо да, бараллар. Тоҕо диэтэххэ, үрдүк дуоһунаска олорор дьоммут чыыста бары - оҕолоро, ойохторо, аймахтара бэйэлэрэ туспа бизнестээхтэр. Оннооҕор туга да суох сулумах киһиэхэ ыстатыйа тэрийэллэр. Ылаллара элбэх, бизнестээх киһини олуйар эгэ эрэ буоллаҕа! Эн сокуону кэс да, кэһимэ -  суоҕу баар, баары суох оҥоруохтара. Ол иһин төһө да үрдүк дуоһунаска олордоллор - кинилэр эмиэ инчэҕэй эттээх  дьон буолан, чугас дьоннорун, бэйэлэрин харыстаары погоннаах "варягка" дьаһаах төлүү сукуҥнууллар.
***
 Депутат Афанасий МАКСИМОВ Ил Түмэҥҥэ прокурор "ПОДЛАСЕНКО боппуруоһун" көтөҕө сатыыр. Бастатан туран, биэс сыл буола-буола субъект парламена субъект прокурорун дуоһунаһыгар бигэргэтиэхтээх. ПОДЛАСЕНКО Саха республикатыгар алтыс сылын прокурордуу олорор даҕаны  Ил Түмэн бигэргэтэригэр эрэ кыһаммат.
Иккиһинэн, бу Хабаровскайтан кэлбит прокурор бэйэтин кытары 20-ччэ киһини илдьэ кэлбитэ. Ол дьонугар барыларыгар хотугу эбилик (северная надбавка) оҥорон икки бүк үрдүк хамнастаан олорбута арыллыбытын да үрдүнэн, дьарыллыбат. Ааспыкка "Аартык.ру" ону утарбыт прокуратура ветераннарын суругун бэчээттээбитэ. ПОДЛАСЕНКО дьиҥнээх буруйдаахтары (бэйэтин уонна бэйэтин хамаандатын) тыыппат. Күрүө намыһахтыы олохтоох прокурордары быыгабардыыр, биирин үлэтиттэн үүрэр. Хааһынаны халыыры бэйэтинэн тэрийбит эрээри бэйэтэ ууттан кураанах тахсар. 
Депутаттар бу боппуруоһу сессияҕа көрүөхтэрин баҕарбаттар. Биричиинэтин үөһээ суруйдубут. 
***
Афанасий МАКСИМОВ прокурор боппуруоһун иккистээн көтөхтө, Ил Түмэн спикеригэр Виталий БАСЫГЫСОВКА сурук суруйда: бу муус устар 19-гар буолуохтаах сессияҕа көрүөҕүҥ диэн. Харда хайдах буолуон көрбүттээҕэр сэрэйбит ордук. 
Билигин МАКСИМОВЫ иккистээн хаайыыга олордоору сылдьаллар диэн этэллэр. Оннук быһаарыы бэлиэр ылыллыбыт. Билигин иккистээн сууттаан процедурнай чааһын ыраастаан баран, атын ыстатыйаны ыйаан күлүүс хаайыытыгар олордуохтара диэн сир-буор аннынан кэпсэтии бара турар. Бүттэ! Уонна дьаһаах өссө үрдүөҕэ, төлүү сатаан баран кыамматах дьону "МАКСИМОВ курдук" буруйдуу-буруйдуу хаайыы сирэйдээн иһиэхтэрэ...
Бэйэбит бэйэбитин КИҺИ курдук санана иликпитинэ, үөс сиргэ холуонньаҕа курдук сыаһыан тохтуо суоҕа!
***
Суруналыыс Елена ТИХОНОВА өтөрдөөҕүтэ ааҕан турар, национальнай республикаларга тутар-хабар, сууттуур-дьүүллүүр уорганнарга төһө "варяг" кэлэн олорорун (http://www.v-yakutia.ru/?id=21434). Онно национальнай республикалартан СААМАЙ "варягтарга" баттаппыт республика БИҺИГИ эрэ! Биир эрэ дуоһунаска олохтоох киһи баар, уоннааҕыларга УФСИНҥа, прокуратураҕа, ИДьМҥа, ФСБга тиийэ бары кэлии дьон олороллор. Оннооҕор "баппат" Чечняҕа, "хаалынньаҥ" Калмыкияҕа силовой структураларга бэйэлэрин дьоно олороллор! Татарстаҥҥа туох баар уорганнарга - татаардар!
 Хаһааҥҥа диэри тыла суох үүрбэ сүөһү буолан олоробут?! Кыахтаах дьоммутун барыларын хаайалларын кэтэһэбит?! Онтон ким уочарата кэлэрий?
...Ким хайдах бэйэтин сананар, СОННУК  киниэхэ сыһыаннаһаллар.
***
Аартык.ру