- «Тыа сирин сыла диэн миэхэ кураанах дорҕоон буолбатах. Тус бэйэм 10 оҕолоох ыалга Уус-Алдаҥҥа төрөөбүтүм. Кыра сааспыттан окко үлэлээн, оҕус сиэппит киһибин, онон тыа сирин кыһалҕатын эппинэн-хааммынан бэркэ билэбин. Билигин үөрэҕи бүтэрбит оҕо барыта куоракка тутуһан хаала сатыыр, төрөппүттэр оҕолорун үөрэттэрэ Дьокуускайга көһөн киирэллэр. Бирисидьиэн ыйааҕын биир тосхолунан тыа сиригэр нэһилиэнньэ аҕыйыырын тохтотон, онно ыччат олохсуйарыгар усулуобуйа тэрийээһин буолар.

Кинигэни оҥорон таһаарааччылар кинигэ үйэлээҕин, суруллубут суоруллабатын өйдөөн, улахан болҕомто уураллар. Мин сөҕөрүм диэн Амма баһылыга бу аҕыйах сыл иһигэр «Бичиккэ» 100-тэн тахса кинигэни таһааттарда. Быйаҥнаах буордаах, дьэдьэннээх сыһыылаах, ыраас уулаах Амма улууһун дьоһун-мааны дьонун үйэтитэргэ үтүмэн үлэни оҥордо».

«Бичик» сакааһынан тахсар литература редакцията 27 улуус, 60 тахса нэһилиэк историятын сурукка киллэрэн, кинигэ үтүмэнин бэчээттээн таһаарда. «Республика бочуоттаах гражданнара», «Саха киэн туттар дьоно» уо.д.а. сериянан тумус туттар чулуу дьоммут туһунан кинигэ эгэлгэтэ күн сирин көрдө. Итиниэхэ сүрүн эрэдээктэри солбуйааччы Линда Николаевна улуус баһылыктарын, дьаһалталарын, министерстволары кытта ыкса үлэлэһэр.

- «Тыа сирэ – саха омук бигэнэр биһигэ, төрүт культурабыт силиһэ-мутуга. «Бичик» сылга 400 тахса кинигэни бэчээттээн таһаарар, биһиги Россия 1/5 кинигэнэн хааччыйабыт. Оттон эрэллээх ааҕааччыларбыт, айар куттаах дьоммут үксүлэрэ тыа сиригэр олороллор.

Биһиги билигин олус балысханнаахтык, тэтимнээхтик сайдар 21 үйэҕэ олоробут. Күннээҕи олохпутугар компьютер, интернет, мобильнай сибээс киирдэ, кистэл буолбатах, дьон кинигэттэн, ааҕыыттан тэйиитэ бара турар. Ол эрэн, биһиги республикабытыгар күннээҕи араас от-мас, уу-хаар, дьиэ-уот хаһаайыстыбатын араас кыһалҕаларыгар баттатан, бүгэн хаалбакка, төрүт үгэстэргэ, духуобунай эйгэҕэ, историяҕа, тылга-өскө, төрүт өйгө-санааҕа болҕомтолорун ууран үлэлиир улуустар, нэһилиэктэр баар буоланнар саха дьоно-сэргэтэ сарсыҥҥы күҥҥэ эрэллээхпит. Маныаха биллэн турар, туох барыта бас-көс дьонтон, баһылыктартан тутулуктаах.

Этиллибитин курдук, Амма - кинигэ бэчээттээһинин дьыалатыгар республикаҕа инники күөҥҥэ сылдьар улуус. Өҥ буордаах, быйаҥнаах айылҕалаах Амма улууһа туруу үлэһит дьонун аатын-суолун, үлэтин-хамнаһын үйэтитэргэ дьоһун болҕомто уурар. Маныаха барытыгар улуус баһылыга Александр Артемьев сүрдээх улахан оруоллааҕа биллэн турар. Кини төһө да бэйэтэ кыраайы үөрэтээччи буолбатаҕын иһин, аҕатын туйаҕын хатаран, төрөөбүт улууһун историятын, дьонун-сэргэтин үйэтитэргэ ыытар үлэтэ олус кэскиллээх уонна хайҕаллаах дьыаланнан буолар.

Талыы талба Таатта – саха суруйааччыларын, тумус туттар дьонун биһигэ, ытык тыл хоммут сирэ. Баһылык Михаил Протодьяконов улууһун чулуу дьонун кинигэҕэ киллэрэн үйэтитэргэ эмиэ күүскэ ылсан үлэлэһэр. Таатталар патриот дьон буолан, Таатта эрэ буолбакка, бүтүн саха норуота тумус туттар ытык-мааны дьонун үйэтитиигэ ыытар киэҥ далааһыннаах үлэтин киһи астыммат буолуон табыллыбат.

Былырыын Эдьигээн улууһа 380 сыллаах үбүлүөйүн көрсө «Бичиккэ» баай историялаах альбом таһааттарбыта.

Итинник үгүс улууһу ааттыахха сөп. «Бичик» быйыл тыа сирин сылынан сибээстээн, Тыа хаһаайыстыбатын минстерствотын уонна научнай чинчийэр институтун кытары «Саха ынаҕа» диэн хойуу үүттээх, эмис эттээх, хороҕор муостаах ынахпыт туһунан альбом-кинигэ оҥорорго ылсан үлэлии сылдьабыт». 

СР Тыа хаһаайыстыбатын миниистирин солбуйааччы Н.С. Афанасьев тыа хаһаайыстыбатыгар анаммыт элбэх кинигэ тахсыбытын тоһоҕолоон, махтал суруктары, өйдөбүнньүк бэлэхтэри туттарда.

Амма быйаҥнаах сириттэн киһи хараҕын халтарытар сахалыы дьэрэкээн таҥастаах, күлүмүрдэс киэргэллээх кыталык курдук кынталдьыспыт кыргыттар сыанаҕа тахсан, Амма сэлиэһинэйиттэн буспут туустаах үрүҥ килиэбинэн күндүлээтилэр. Баһылык Александр Артемьев: 

- Россия биир бастыҥ кыһатыгар, «Бичиккэ», дьиҥ чахчы идэлэрин толору баһылаабыт, бэриниилээх дьон үлэлииллэр. Манна кинигэ сакаастаатахха этиллибит болдьоххо үрдүк хаачыстыбалаахтык оҥорон биэриэхтэрэ диэн куруук бүк эрэнэбин. «Бичик» логотиба – хаачыстыба мэктиэтэ! Бэйэни салайыныыга 10 сыл үлэлээн кэлбиппит тухары «Бичиккэ» элбэх кинигэни таһааттардыбыт. Тус бэйэм баһылык үлэтин үс түһүмэҕинэн сыаналыыбын:

1) Кинигэ – кэлэр кэнчээри ыччакка улуус историятын, чулуу үлэһит дьонун туһунан дьоһун, саамай үйэлээх бэлэх хаалар.  

2) Тутуу – дьоҥҥо тутан хаалларбыт оскуолаҥ, балыыһаҥ, кулуубуҥ өр кэмҥэ туруоҕа, дьон махталын ылыаҕа.

3) Дьон ытыктабыла.

Мин ити үс түһүмэххэ улахан болҕомтобун уурабын».

Ити курдук, Таатта, Тыгын сыдьааннара Хаҥалас Нөмүгүтүн, Эдьигээн, эбэҥки национальнай оройуонун дьаһалтатын үлэһиттэрэ «Бичиккэ» барҕа махталларын тиэрдэн туран, ырыа-тойук ылбаҕайын, үҥкүү-битии сэргэҕин бэлэхтээтилэр.

 

Бу кэнниттэн саамай долгутуулаах мүнүүтэ үүнэн, хас да түһүмэҕинэн Саха сиринээҕи «Бэчээт түһүлгэтэ-2013» кыайыылаахтарын наҕараадалаатылар.

 «Бичик» кыһа араас түһүмэхтэринэн бириистээх миэстэҕэ тигистэ:

«Оҕо кинигэтигэр» I степеннээх диплому уонна кыһыл көмүс мэтээли «Саха остуоруйалара» ылла, «Бастыҥ художественнай киэргэтии уонна дизайн» диэҥҥэ Наталья Харлампьева «Түүрк омук үлтүркэйэбин» кинигэтэ бастаан, кыһыл көмүс мэтээлинэн бэлиэтэннэ. Маны таһынан, II степеннээх диплому «XXI үйэ учебнига» «Юкагирскай азбука» уонна «Электроннай кинигэҕэ» «Эдьигээҥҥэ Чурапчы дьонун көһөрүү хорсун быһыыта уонна алдьархайа» ыллылар.

Быйылгы «Бэчээт түһүлгэтин» сабыллыытыгар төһө да Интернет күүскэ сайдыбытын иһин, кумааҕы кинигэ ааптар, худуоһунньук сылаас тыынын, сүрэҕин истиҥ иэйиитин ааҕааччыга кэбэҕэстик тириэрдэр диэн түмүктээтилэр. Бэчээт үлэһиттэрин түмэр быыстапка аны 2 сылынан 2015с. ыытыллыаҕа.