Киһи-аймах тиһэх күнүн-дьылын 2012 сыл ахсынньы 21 күнүнэн түмүктэнэр диир санаа, Мексикаҕа баар аатырбыт майялар халандаардара ити чыыһыланан бүтэриттэн сылтаан үөскээбитэ. Чуолаан, тоҕо бу күнүнэн халандаар түмүктэммитин сэрэйэр араас сабаҕалааһыннар бааллар: сорохтор былыргы дьон суруйа сатаан сылайбыттара да буолуо дииллэр, сорохтор бу күн - киһи-аймах тиһэх күнэ буоларынан халандаар тохтообута дииллэр.  Оттон Юрий Садовников: «Биһиги маны этнокультурнай тэрээһин - национальнай өй-санаа, духуобунас сайдыахтаах саҥа түһүмэҕин, норуоттар култуураларын икки ардыгар сонун алтыһыы, саха норуота киһи-аймах култууратыгар кылаатын сыаналааһыҥҥа хардыы түһүмэҕин курдук көрөбүт. Биһиги "Эллэйаада" диэн саха норуотун култууратын автономнай түмсүүтүн кытары уруккуттан бииргэ үлэлиибит. "Эллэйаада" Мексикаҕа олорор майя бииһин ууһун кытары кэпсэтэн, бу дьыл ахсынньы 21 күнүгэр Юкотан тумулугар тиийэн индеецтэр ойууннарын кытары саха ойууннара улахан сиэр-туом ыытыахтаахтар. Кистэлэҥ сиэр-туом майялар цивилизацияларын халандаара түмүктэнэр күнүгэр ыытыллыаҕа. Уонна индеецтэр тумус туттар ойууттара саха ойууттарын көмөлөрүнэн дьыл-күн эргиирин кутун-сүрүн саха халандаарыгар иҥэриэхтэрэ. Аһаҕас эттээх айдарыылаах дьон бу сиэр-туом сүдү суолталааҕын өйдүүллэр". 
Саха ойууттарыттан бу сиэргэ-туомҥа "СР ОДьКХ" ГУТ Эдьигээннээҕи салаатын үлэһитэ Леонид Афанасьевич САВВИН кыттыаҕа. Леонид Афанасьевич билигин саха ойууттарыттан биир саамай күүстээх-кыахтаах ойууна буолар.  Республикаҕа ыытыллар улахан түһүлгэлэргэ чуолаан кинини хайаан да кытыннарар үгэстээхтэр.
Эрдэ Саввин хотугу Калифорния штатыгар баар Шаста ытык хайатын иччитигэр сүгүрүйүү сиэригэр-туомугар индеецтэр олохтоох "Курук" диэн ааттаах  биис ууһун ойууттарын кытары кыттыбыта.  Нью-Йорка (АХШ) Либерти пааркаҕа күн көрсүһүүтүн сиэрин ыыппыта. Милуоки куорат (АХШ) ытык барабанщиктара аал уот иччитигэр сүгүрүйэр туомнарын оҥорсубута. Ону сэргэ ЮНЕСКО штаб-квартиратыгар (Франция) ОЛОҤХО презентациятыгар кыттыбыта.
Биһиги ойууннааһын тиэмэтигэр сүрдээх дьоһуннаахтык сыһыаннаһабыт. Ойууннааһын - биһиги норуоппут култууратын, итэҕэлин, аан дойдуну анаарыытын, бөлөһүөппүйэтин сорҕото дии сыаналыыбыт. 
Айыы ойууна, норуот эмчитэ Владимир Алексеевич Кондаков этэр этэ:

«Былыр аһаҕас эттээх ичээн киһи хас биирдии ийэ-аҕа ууһугар баар буолара. Онон сахалар хааммытыгар ити баар көстүү. Бу - биһиги былыргы төрүт уонна билиҥҥибит историябытын чахчыта. Ойууттар бэйэлэрин норуоттарыгар үтүөнү эрэ баҕараллар. Дойдуларын, дьоннорун-сэргэлэрин харыстыы, араҥаччылыы сылдьаллар».
Онон, ахсынньы 22 күнүгэр күн эмиэ таҕыстаҕына, олох салҕаннаҕына Леонид САВВИН көмөлөспүтэ диэн билиэхпит, сахалар сир төннүүтүн тохтоппуттарыттан киэн туттуохпут!

***
Петр ТРЕТЬЯКОВ.