Бу дьикти киэһэни Аан дойдуга аатырар кэрэ айылҕалаах Хан Алтай айылҕатын, норуотун кай (Хабарҕа) дорҕоонунан хоһуйан туойар Аан дойду, Арассыыйа биллиилээх ырыаһыта, гиннес-рекордугар киирбит кайчы толорооччуларыттан биирдэстэрэ Болот Байрышев тэрээһининэн, ыҥырыытынан буолан ааста.
Аан бастаан сыанаҕа ыраах Лондонтан ыҥырыллан кэлбит Тыва, Хакас омук биллиилээх ырыаһыта, артыыһа, гитарист, этнорок, Аан дойдуга аатырар Тува омук хабарҕатын (Хоомей) толорооччута Альберт Кувезин тахсан ураты куолаһынан Алтаай сирин айхаллаата. Дэлэҕэ даҕаны кини туһунан биллиилээх музыка критигэ Артемий Троицкай «Аан дойдуга икки сүдү куолас баар, ол Лучиано Паваротти уонна Альберт Кувезин куоластара» диэн мээнэҕэ эппэтэҕин илэ кулгаахпытынан истэн олус диэн сөхтүбүт-махтайдыбыт.
Дьэ, ол кэннэ Саха норуота киэн туттар,
Аан дойду виртуоз хомусчута,
кэрэттэн кэрэ сэбэрэлээх
бэйэбит кыыспыт Дьүрүйээнэ (Юлиана) тахсан
Сахабыт сирин кэрэ дорҕооннорун хомус нөҥүө кэһии гынан аҕалан биһиги сүрэхпитин долгутта. Алтаай сирин дьоно-сэргэтэ олус астыммыт, махтайбыт харахтарын көрөн өссө долгуйдубут. Юлиана хомуска оонньообутугар залга олорооччулар кинини кытары тэҥҥэ куосмас куйаарыгар өрө көтөн тахсыбыттыы сананныбыт.
Болот Байрышев айылҕаттан айдарыылаах араас куоластаах дьикти дорҕооннорунан Алтаай хайаларын, бу норуот кыһалҕатын, олоҕун туһунан кай ыллаан кэпсээбитин долгуйа иһиттибит. Кини ырыатыгар норуот тылын-өһүн умнан эрэр диэн тыллар иһиллэн ааһалларын хомойо иһиттибит. Кырдьык, бу норуот үгүс өттө олус нууччатымсыйбытын бэлиэтии көрдүбүт, ол эрэн дьиҥ патриот, тылы билэр дьоннор эмиэ бааллара үөрдэр.
Алтаай норуота Юлианаҕа олус махтайан икки сылгы бэлэхтээбиттэр эбит. Кинилэр былыр-былыргыттан олус аламаҕай, ыалдьытымсах омуктар. Бу сырыыга Альберт Кувезинҥа сыанаҕа бараан оҕотун бэлэх гына туттардылар.
Дьоро киэһэ бүтэһигэр бырааттыы түүр омук түҥ былыргы дорҕоонноро тэҥҥэ дуораһыйан кый ыраах былыргы өбүгэлэрбитигэр илдьэн олоҥхоҕо киирбиттии сананныбыт. Манна топшуур, шоор (флейта), кай, хомус дорҕоонноро тэҥҥэ дуораһыйан түүр омук сомоҕолоһуутун уруйдаатылар.
Биһиги Сахалар Дьүрүйээнэ курдук өбүгэлэрбит дорҕоонун илдьэ сылдьар кэрэ дьоннор баалларыгар Үрдүк Айыы таҥараҕа махтаныах эрэ тустаахпыт!!!
Оксана СТРУЧКОВА – Чэрэли,
Хайалаах Алтаай государственнай университетын магистрана,
Хайалаах Алтаай государственнай университетын магистрана,
"Кистэлэҥ Күүс" сурунаал суруналыыһа.





