Аартык.ру интернет-портал редакциятыгар "Сахабулт" ААО ФАПК-ҕа Президент иһинэн Государственнай контрольнай управление үлэлээн, "бюджет үбүн атын сыалга туттуу" курдук элбэх кэһии булбутун уонна тэрилтэ генеральнай дириэктэрэ Никифор ПЕТРОВ "дуоһунаһын ирдэбилигэр эппиэттээбэт" диэн  түмүк оҥорбутун туһунан иһитиннэрии  киирбитэ. Бу "сонун" төһө олохтооҕун билээри Никифор ПЕТРОВЫ кытары көрсө сырыттыбыт.

Генеральнай дириэктэргэ төлөппүөннээн көрсөр чаас болдьоһорбутугар, киһибит журналистары эрэ кэтэһэн олорор курдук улгумнук сөбүлэстэ.  

Никифор Николаевич ПЕТРОВ "Сахабулт" тэрилтэ бастаан тэриллиэҕиттэн саҕалаан, 20 сыл бу тэрилтэҕэ үлэлээбит. Урут Орто Халымаҕа сопхуос дириэктэринэн үлэлии сылдьыбыт. Сэбиэскэй Сойуус ыһылларын саҕана ССРС депутатынан талыллыбыт кэмнээҕэ.
***

- Эһиил 55 сааспын туолуохтаахпын, этэҥҥэ пенсияҕа барыам дии санаабытым... - диэн Петров сонньуйар.

Уһун-киэҥ кэпсэтии кэнниттэн, генеральнай дириэктэр ГКУ "САХАБУЛТ" ААО ФАПК үлэтигэр-хамнаһыгар уопсайа 15 мөл. солкуобайга 8 "сыыһаны" булбутун эттэ. Оттон правительство бэрэссэдээтэлигэр Галина Данчиковаҕа "генеральнай дириэктэр дуоһунаһыгар сөп түбэспэт" диэн управление илдьитин олоҕо суох сураҕынан аахта.
Никифор Петров этэринэн, 1992 сыллаахха Бастакы президент Михаил Николаев баҕатынан тэриллибит бултуур хаһаайыстыбаны көрөр-истэр, чуолаан түүлээҕинэн эрэ дьарыктанар бастакы национальнай концерн - "Сахабулт" үлэтэ-хамнаһа олус барыстаах, ситиһиилээх эбит. Концерн булду таҥаска-сапка кубулутар производство туох баар бары түһүмэҕин барытын бэйэтэ толорон олорбут.
Түүлээҕи таҥастыырга анаан валютнай фондаттан 1,5 мөл. дуоллар кредит ылан итальянскай компанияны кытары  үлэлээбиттэр. Түүлээх таҥастар хаачыстыбалара үрдүүр, онтон сылтаан атыы-тутуу сайдар. Петров этэринэн 1997 сыллаахха 1,5 мөл. дуоллардаах кредиттэрин саппыттар.
Этэҥҥэ барыска тахсан үлэлии олорор тэрилтэҕэ "Покровскайдааҕы кыыл хаһаайыстыбатын", "Дьокуускайдааҕы тирии-атах таҥаһа кэмбинээтин" эбии холбууллар.
- Мин республика салалтатыгар этэ сатаабытым бу "Сахабулка" холбонор тэрилтэлэри урукку иэһиттэн-күүһүттэн босхолооҥ - моҥкурууттатыҥ диэн. Тылбын ылымматахтара. Бастакы сылларга тирии кэмбинээтин үлэһиттэрин 5 сыллаах мунньуллубут хамнастарын төлөөн республика сүрдээҕин көмөлөспүтэ. Ол гынан баран сырье хаачыстыбатыттан сылтаан, тириини  таҥастыырга туттуллар "химия" сыанатыттан, туох да улахан дьиэтин-уотун уутугар-хаарыгар, уотугар-күөһүгэр баранар төлөбүрдэриттэн сылын аайы иэс-күүс мунньуллан испитэ.
Биһиги производствобыт бэйэтэ уратылаах. Табааргын оҥорон таһаарыаххар, атыылыаххар диэри 1,5 сыл барар. Оттон дьонуҥ хамнаһын ый аайы төлүөххүн наада. Ол иһин айаҕалыы сатаан, "Сахабулт" 20 бырыһыан өлүү акциялаах ХЭТтэри тэрийбиппит. Мин кинилэргэ хамнас буолбакка, холобур, тириибин имитэн биэрбиттэрин иһин -  "өҥөҕө" төлүүбүн. Хамнас төлүүрбэр 36 бырыһыан нолуокка барар - орускуотум үрдээн биэрэр. Оттон өҥөнү төлүүр нолуоктаммат. Итинник ХЭТтэри тэрийбитим - буруй буолла. Мин дьиҥинэн дьону кэмигэр хамнастаары оннук дьаһаннаҕым эбээт, - Никифор Николаевич кырдьыгын туруулаһар. Оттон ол ГРУ хараҕар - судаарыстыба баайын кэтэххэ ханарытыы диэн ааттанара буолуохтаах диэн сабаҕалааһыҥҥа Петров: "Учредитель - МИО быһаарыытынан оннук дьаһал үөскээбитэ", - диир. 
Оттон бухгалтерскай үлэҕэ кэһии тахсыбытын Петров билинэр. Ол эрээри "баччааҥҥа диэри аудитордар, ревизордар кэлэн бэрэбиэркэлииллэр этэ да, ким да сыыһа-халты баар диэн эппэтэхтэрэ дьикти" диэн сөҕөр. 

***
Икки сыллааҕыта "Сахабулт" ААО базатыгар алмааһы кырыылыыр, ювелирнай промышленноска Ураты экономическэй зона - УЭЗ тэрийиэххэ диэн кэпсэтии баара. Петров бэйэтэ ити идиэйэни биһириир эбит. Биир өттүнэн, кураанах турар эрээри коммунальнай төлөбүргэ үлүгэрдээх үп баранар дьиэтиттэн-уотуттан босхолонор кыахтаах. Билигин арендаҕа биэрэри МИО көҥүллээбэт диэн этэр. Иккис өттүнэн, бу баараҕай дьиэ-уот тула олус "дьикти" солуоктар тахсан эрэллэриттэн генеральнай дириэктэр эмиэ дьиксинэр. (Бу туһунан Аартык.ру кэлин сиһилии суруйуоҕа).
***
Сокуон уларыйар-тэлэрийэр. Урут "Сахабулт" 62 мөл. кв. км бултуур сири бас билэр эбит буоллаҕына, билигин 21 мөл. кв. км сирэ эрэ хаалбыт. Саамай бултаах-алтаах сирдэрэ, сокуон уларыйан, атын  бас билиигэ барбыттар.
"Сахабулт" тирииттэн оҥоһуга хаачыстыбата, быһыыта-таһаата соччото суох. Онуоха генеральнай дириэктэр: "Сүөһү-сылгы билигин, сүнньүнэн, кэтэх хаһаайыстыбаларга баар. Ол дьонуҥ тириини хайдах сатанарынан быһыта-ойута сүлэллэр, түмүгэр сырье хаачыстыбата мөлтүүр - сыаната түһэр", - диэн быһаарар. Тириилэрин экспортка таһааралларыгар (Кытайга) "быһыта-ойута" сотуллубутуттан сылтаан бэрт чэпчэкигэ батар.

***
"Сахабулт" ААО тула тахсан эрэр айдаан кимиэхэ эрэ барыстааҕа сэрэйиллэр. Никифор Петров 20 сылы быһа биир дуоһунаска олороро ким эрэ хараҕын аалбыт да буоллаҕына көҥүл. Ону сэргэ ХЭТтэри тэрийиигэ эмиэ муннуларын астарбыт дьон бааллара биллэр.
Аартык.ру кэнэҕэс даҕаны бу суруйууга эргиллиэҕэ.

Туйаара НУТЧИНА.